Sáng nào cũng vậy, chuông báo reo mà tay cứ với đi tắt. Nằm thêm 5 phút, rồi 10, rồi 30. Hối hả chạy xe đi làm, đầu óc vẫn lơ mơ. Dậy sớm không đau đớn nghe như chuyện viển vông.
Nhưng mình từng là người ngủ đến trưa, nay dậy lúc 5h30 mà vẫn tỉnh táo. Không phải siêu năng lực đâu. Chỉ là mình áp dụng vài mẹo người Việt quen mà ít ai để ý.
1. Đặt đồng hồ báo thức xa tầm tay
Dễ nhất mà hiệu quả nhất. Đặt điện thoại cuối phòng, hoặc dùng đồng hồ báo thức cơ. Sáng dậy, bạn phải đứng dậy, đi vài bước tới chỗ nó. Cái hành động đứng dậy đó đã phá vỡ cơn buồn ngủ.
Mình từng để điện thoại trên bàn cạnh giường, tay vươn tới là tắt ngay. Sau khi chuyển ra bàn học cách giường 2 mét, mình không còn bấm snooze nữa. Vì đã đứng dậy rồi, tiện thể đi vệ sinh luôn.
2. Uống ly nước ấm ngay khi mở mắt
Trong văn hóa người Việt, uống nước ấm buổi sáng là thói quen tốt. Nhưng làm ngay khi vừa mở mắt mới khó. Mình để sẵn phích nước ấm và cốc trên bàn. Khi đứng dậy tắt báo thức, mình rót một ly và uống hết.
Nước ấm làm ấm dạ dày, kích thích hệ tiêu hóa. Quan trọng hơn, nó báo hiệu cho cơ thể biết rằng: này, bắt đầu ngày mới rồi. Chỉ 30 giây, nhưng tác dụng lớn.
3. Ánh sáng tự nhiên là đồng minh
Người Việt mình hay kéo rèm kín để ngủ nướng. Hãy làm ngược lại. Trước khi đi ngủ, kéo rèm hé một chút, hoặc mở toang nếu cửa sổ hướng đông. Sáng sớm, ánh nắng lọt vào phòng sẽ đánh thức bạn một cách nhẹ nhàng.
Mình không mở rèm toàn bộ, chỉ để chừa lại 20 cm. Ánh sáng nhẹ dần dần giúp cơ thể ngừng sản xuất melatonin. Khi chuông reo, mình không còn cảm giác uể oải.
Nếu phòng thiếu sáng, mua đèn báo thức mô phỏng mặt trời. Nó sáng dần lên, dễ chịu hơn hẳn tiếng còi.
4. Ăn tối nhẹ và sớm
Mẹo này liên quan đến giấc ngủ sâu. Người Việt hay ăn tối muộn, nhiều cơm, nhiều dầu mỡ. Tối nào mình ăn phở hoặc bún, sáng dậy thấy nhẹ người. Còn ăn cơm tấm sườn bì, sáng dậy nặng như bị đè.
Thử một tuần ăn tối trước 7h, ăn nhẹ như cháo, rau luộc. Bạn sẽ thấy ngủ sâu hơn, và sáng dậy không còn tiếc giường.
Mình còn kết hợp uống một cốc nước chanh ấm trước khi đi ngủ để thanh lọc. Sáng dậy da dẻ cũng hồng hào.
5. Tạo một động lực nhỏ cho buổi sáng
Động lực không cần to tát. Mình để sẵn pha cà phê phin từ tối hôm trước. Sáng chỉ việc cho nước sôi vào là có ly cà phê thơm. Hoặc nghe một bài nhạc yêu thích khi vệ sinh.
Một người bạn của mình thích ăn bánh mì trứng ốp la. Anh ấy hẹn quán quen mở cửa lúc 6h. Vì muốn ăn ngon, anh dậy sớm rủ mình đi cùng.
Hãy nghĩ xem điều gì làm bạn vui vào buổi sáng. Ly cà phê sữa đá, bát phở nóng, hay 10 phút ngồi ban công hít thở. Biến nó thành lý do để thức dậy.
Dậy sớm không đau đớn không phải chuyện nếu bạn tạo ra một chuỗi hành động nhẹ nhàng. Thử từng mẹo một, xem cái nào phù hợp. Rồi bạn sẽ thấy buổi sáng không còn là cực hình. Bạn sẽ muốn dậy sớm hơn để tận hưởng khoảng thời gian yên tĩnh đó. Còn bây giờ, bạn sẽ làm gì để ngày mai thức dậy sớm hơn hôm nay?
Bài viết này thay đổi hoàn toàn cách tôi sắp xếp một ngày. Triết lý làm việc theo nhịp là cách duy nhất thực sự bám trụ được với tôi - ba tháng nay tôi duy trì khối tập trung sâu từ 6h đến 8h sáng và sự khác biệt về hiệu suất là rất rõ.
Điểm về dư âm chú ý là phát hiện bị đánh giá thấp nhất trong toàn bộ nghiên cứu về năng suất. Từ khi hiểu ra điều đó, tôi không còn coi những gián đoạn nhỏ là vô hại nữa. Cái giá tích lũy là có thật.
Bài rất hay, nhưng tôi hơi phản biện chỗ cho rằng cách tiếp cận của nhà báo chỉ dành cho chuyên gia. Là một nhà báo, chính công việc buộc bạn phải rèn cơ bắp đó - chuyển ngữ cảnh vào trạng thái tập trung sâu là điều ai cũng học được nếu luyện tập đều đặn.